Strona główna / Ważne informacje / Dla obywatela /

Wszystko o paszportach

Paszport jest dokumentem urzędowym. Paszport spełnia następujące funkcje:

uprawnia do przekraczania granicy i pobytu za granicą;
poświadcza obywatelstwo polskie oraz tożsamość.

Paszporty biometryczne ograniczają przestępczość związaną z kradzieżą i fałszerstwami dokumentów.

Paszporty z dwiema cechami biometrycznymi

Paszporty z pierwszą cechą biometryczną w postaci wizerunku twarzy pojawiły się w Polsce 28 sierpnia 2006 roku. Wydawane od 29 czerwca 2009 roku polskie paszporty zawierają także drugą cechę biometryczną - odciski palców.

Od czerwca 2009 roku każda osoba składająca w punkcie paszportowym wniosek o wydanie paszportu, jest zobowiązana do złożenia swoich odcisków palców. Polega to na przyłożeniu palców do urządzenia elektronicznego (czytnika). Urządzenia służące do pobierania odcisków palców są nowoczesne, niebrudzące i łatwe w obsłudze.

Procedura poboru odcisków palców oraz weryfikacji danych zawartych w paszporcie podczas jego odbioru jest prosta i tylko nieznacznie wydłuża załatwianie sprawy paszportowej.

Odciski palców są zakodowane w warstwie elektronicznej paszportu jako element identyfikacji i nie są odwzorowane graficznie w dokumencie (nie są widoczne).

Odciski palców nie są gromadzone w ewidencjach paszportowych.

Wszystkie paszporty wydane przed 29 czerwca 2009 roku - bez względu na ich rodzaj - zachowały ważność do terminów w nich określonych np.paszport wydany w 2000 r. traci ważność dopiero po 10 latach, czyli w 2010 r., a na przykład paszport wydany w 2007 roku będzie ważny do 2017 r.

Procedura wydawania paszportu

Kto wydaje paszport?

Paszporty i paszporty tymczasowe w kraju wydaje wojewoda właściwy ze względu na miejsce pobytu stałego osoby ubiegającej się o paszport.

Jeśli osoba ubiegająca się o paszport nie ma stałego miejsca zameldowania wówczas dokument wydaje wojewoda właściwy ze względu na ostatnie miejsce stałego pobytu tej osoby, a za granicą konsul.

Osobom zamieszkującym w Polsce, które nigdy nie posiadały zameldowania na pobyt stały, paszport wydaje wojewoda właściwy według aktualnego miejsca pobytu.

Co warto wiedzieć?

Paszport wydawany jest na jedną osobę.
Paszport jest ważny:
- 10 lat od daty wydania,
- 5 lat dla dzieci w przedziale wiekowym 5 - 13 lat,
- 1 rok (paszport tymczasowy) dla dzieci do lat 5.
Na żądanie rodziców dla dzieci do lat 5 może być wydany paszport biometryczny z 12 miesięcznym terminem ważności.
Odciski palców pobierane są od osób, które ukończyły 6 lat.
Utrata ważności paszportu uprawnia nadal jego posiadacza do wjazdu na podstawie tego dokumentu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Minister spraw wewnętrznych i administracji sprawuje zwierzchni nadzór nad prowadzeniem spraw dotyczących paszportów i paszportów tymczasowych.
Od decyzji w sprawach unieważnienia i odmowy wydania dokumentu paszportowego przysługuje odwołanie do Ministra spraw wewnętrznych i administracji.

Paszport tymczasowy

Paszport tymczasowy wydawany jest:

dzieciom do ukończenia 5 roku życia;
obywatelom polskim przebywającym za granicą, na czas oczekiwania przez nich na doręczenie paszportu sporządzonego w Rzeczypospolitej Polskiej;
obywatelom polskim przebywającym czasowo w Rzeczypospolitej Polskiej i za granicą, na powrót do miejsca stałego pobytu,
obywatelom polskim przebywającym w Rzeczypospolitej Polskiej i za granicą, w udokumentowanych nagłych przypadkach związanych z chorobą lub pogrzebem członka rodziny.

Paszporty tymczasowe wydaje w kraju wojewoda, a za granicą konsul.

Paszport tymczasowy jest ważny przez okres określony w dokumencie, nie dłużej jednak niż przez 12 miesięcy od daty jego wydania.

Paszport tymczasowy nie zawiera biometrii.

Jakie dokumenty należy złożyć aby otrzymać paszport?

Aby otrzymać paszport należy w organie paszportowym złożyć:

wypełniony wniosek o wydanie paszportu;
jedną kolorową fotografię spełniającą wymogi biometrii;
dowód uiszczenia opłaty paszportowej; w przypadku prawa do skorzystania z ulgi w opłacie za wydanie paszportu albo zwolnienia z opłaty za wydanie paszportu należy przedstawić do wglądu dokument potwierdzający uprawnienie do skorzystania z ulgi lub dokument uprawniający do zwolnienia z opłaty;
odpis skrócony lub zupełny polskiego aktu urodzenia – w przypadku ubiegania się o dokument paszportowy za granicą przez osoby nieposiadające numeru PESEL;
odpis skrócony lub zupełny polskiego aktu małżeństwa – w przypadku ubiegania się o dokument paszportowy każdorazowo po zmianie nazwiska w wyniku zawarcia małżeństwa za granicą.

Składając wniosek o wydanie paszportu należy okazać do wglądu ważny dokument paszportowy, a w przypadku gdy osoba nie posiada ważnego dokumentu paszportowego ważny dowód osobisty, o ile ma obowiązek posiadania tego dokumentu.

Wniosek o wydanie paszportu składa się osobiście, z wyjątkiem następujących przypadków:

wniosek o wydanie paszportu osobie małoletniej składają rodzice lub ustanowieni przez sąd opiekunowie albo jeden z rodziców lub ustanowionych przez sąd opiekunów wraz z pisemną zgodą drugiego z rodziców lub ustanowionego przez sąd opiekuna, poświadczoną za zgodność podpisu przez organ paszportowy lub notariusza;
wniosek o wydanie paszportu osobie ubezwłasnowolnionej całkowicie pozostającej pod władzą rodzicielską składają rodzice, a niepozostającej pod władzą rodzicielską składa opiekun ustanowiony przez sąd.

Osoba pełnoletnia odbiera paszport osobiście w organie paszportowym, w którym został złożony wniosek. Sprawdza także za pomocą czytnika elektronicznego, czy dane zawarte w mikroprocesorze dokumentu są zgodne ze stanem faktycznym. Przy odbiorze dokumentu paszportowego przedstawia się także dotychczas posiadany paszport, aby go anulować.

Paszport wydany dla osoby małoletniej i ubezwłasnowolnionej całkowicie może odebrać jeden z rodziców lub ustanowionych przez sąd opiekunów.

Jak otrzymać paszport za granicą?

Aby otrzymać polski paszport za granicą należy zgłosić się do konsula RP i złożyć dokumenty, o których mowa powyżej. W przypadku, gdy zachodzi wątpliwość co do posiadania polskiego obywatelstwa, należy przedstawić dokument potwierdzający jego posiadanie, albo za pośrednictwem konsula RP złożyć wniosek do właściwego urzędu w kraju celem uzyskania poświadczenia posiadania obywatelstwa polskiego.

W przypadku osób, które nie posiadają numeru PESEL, a ubiegają się o wydanie dokumentu paszportowego, z wnioskiem o jego nadanie występuje konsul.

Szczegółowe informacje z zakresu prowadzenia spraw paszportowych oraz dane teleadresowe dostępne są na stronach internetowych poszczególnych polskich placówek dyplomatyczno-konsularnych.

Jak uzyskać paszport dla dziecka?

Wniosek o wydanie paszportu osobie małoletniej składają rodzice lub ustanowieni przez sąd opiekunowie albo jeden z rodziców lub opiekunów z pisemną zgodą drugiego z rodziców lub opiekunów, poświadczoną za zgodność przez organ paszportowy lub notariusza.

Na wydanie paszportu osobie małoletniej jest wymagana zgoda obojga rodziców, złożona przed organem paszportowym lub notariuszem, chyba że na podstawie orzeczenia sądu jeden z rodziców został pozbawiony władzy rodzicielskiej lub władza ta została ograniczona. W przypadku braku zgodności stanowisk obojga rodziców lub braku uzyskania zgody jednego z nich na wydanie dziecku paszportu, zgodę na wydanie paszportu zastępuje orzeczenie sądu rodzinnego.

Paszport małoletniemu można wydać za granicą za zgodą jednego rodzica wyłącznie z ważnych powodów, o ile przemawia za tym dobro małoletniego, szczególnie jeżeli uzyskanie zgody drugiego rodzica jest niemożliwe, lub znacznie utrudnione.

Kiedy należy wymienić ważny paszport na nowy?

Paszport należy wymienić na nowy, w przypadku zmiany lub konieczności sprostowania:

imienia,
nazwiska,
daty i miejsca urodzenia,
płci,
numeru PESEL.

Osoba posiadająca ważny paszport powinna w takim przypadku wystąpić o jego wymianę niezwłocznie, nie później niż w terminie 30 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji administracyjnej lub prawomocnego orzeczenia sądu stwierdzającego zmianę albo sporządzenia aktu małżeństwa stwierdzającego zmianę nazwiska. Po upływie 60 dni od dnia zmiany chociażby jednej z powyższych danych - dokument traci ważność. W przypadku osób przebywających za granicą paszport traci ważność po upływie 4 miesięcy.

Ile kosztuje wydanie paszportu?

Opłaty za wydanie paszportu w kraju wynoszą:

za paszport ważny 10 lat - 140 zł;
za paszport dla dzieci, które w dniu złożenia wniosku nie ukończyły 13 lat - 60 zł;
za paszport tymczasowy - 30 zł.

Nie pobiera się opłaty paszportowej:

od osób, które ukończyły 70 lat;
osób przebywających w domach pomocy społecznej lub w zakładach opiekuńczych albo korzystających z pomocy społecznej w formie zasiłków stałych, jeżeli ich wyjazd za granicę następuje w celu długotrwałego leczenia lub w związku z koniecznością poddania się operacji;
osób, które złożyły wniosek o wymianę paszportu z powodu jego wady technicznej;
żołnierzy wyznaczonych do pełnienia służby poza granicami państwa, z wyjątkiem żołnierzy zawodowych.

50% ulga w opłacie paszportowej przysługuje:

emerytom, rencistom, osobom niepełnosprawnym i współmałżonkom tych osób, pozostających na ich wyłącznym utrzymaniu,
osobom przebywającym w domach pomocy społecznej lub w zakładach opiekuńczych, albo korzystających z pomocy społecznej w formie zasiłków stałych;
kombatantom i innym osobom, które są ofiarami represji wojennych i okresu powojennego;
osobom małoletnim do czasu podjęcia ustawowo określonego obowiązku szkolnego, uczniom i studentom.

Częściowo obniżoną opłatę pobiera się w przypadku:

zmiany nazwiska, imienia lub innych danych wpisywanych do paszportu;
zmiany wyglądu osoby posiadającej paszport, mogącej utrudnić ustalenie jej tożsamości;
braku w posiadanym ważnym paszporcie miejsca na wizy i stemple przekroczenia granicy.

Opłatę podniesioną o 200% ceny wydawanego paszportu pobiera się:

jeżeli poprzednio posiadany paszport został utracony lub zniszczony z przyczyn zawinionych przez jego posiadacza.

Wysokość opłat za paszporty wydawane za granicą przez konsulów jest uregulowana rozporządzeniem ministra spraw zagranicznych z 14 sierpnia 2003 roku w sprawie opłat konsularnych (Dz. U. Nr 156, poz. 1530, z późn. zm.).

Ile wynosi czas oczekiwania na paszport?

Termin odbioru paszportu określa organ wydający dokument w momencie przyjmowania wniosku paszportowego. Przeciętny czas oczekiwania na wydanie paszportu w kraju wynosi do 30 dni.

Szczegółowe informacje z zakresu prowadzenia spraw paszportowych oraz dane teleadresowe dostępne są na stronach internetowych poszczególnych urzędów wojewódzkich oraz polskich placówek dyplomatyczno-konsularnych.

Formularze do pobrania:

Wzór wniosku o wydanie paszportu

Podstawa prawna

Sprawy dotyczące wydawania paszportów regulują przepisy:

A także:

5. rozporządzenia Rady (WE) nr 2252/2004 z 13 grudnia 2004 rokuw sprawie norm dotyczących zabezpieczeń i danych biometrycznych w paszportach i dokumentach podróży wydawanych przez Państwa Członkowskie.

Jak wygląda paszport?

Paszport jest dokumentem produkowanym w formie książeczki. Składa się z 40 stron wizowych i karty do personalizacji.

Książeczka wyprodukowana przez Polską Wytwórnię Papierów Wartościowych S.A. zawiera następujące części składowe:

Wzór okładki:

Wzór kartek wyklejkowych:

Wzór karty do personalizacji:

Strony wizowe:

Informacje dla fotografów

Instrukcja prawidłowego wykonywania zdjęć biometrycznych oraz plakat ilustrujący przykłady prawidłowych i nieprawidłowych fotografii. Do pobrania poniżej:

Instrukcja wykonywania zdjęć spełniających kryteria ICAO w zakresie biometrycznego wizerunku twarzy w paszportach i dokumentach podróży

Plakat informacyjny "Nowe zdjęcia do paszportu" dotyczący wyglądu zdjęć do paszportów biometrycznych

Poniżej publikujemy szablon służący do sprawdzania zgodności wykonanego zdjęcia z obowiązującymi przepisami. Szablon wraz z instrukcją można pobrać, klikając na poniższe linki:

Szablon do oceny poprawności zdjęcia

Instrukcja prawidłowego posługiwania się szablonem do weryfikacji zdjęć paszportowych