Zawieranie małżeństw i akt małżeństwa
W jaki sposób można wstąpić w związek małżeński?
Zawarcie małżeństwa może nastąpić przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego, duchownym (tzw. małżeństwo wyznaniowe) oraz polskim konsulem.
1. Zawarcie małżeństwa przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego.
Małżeństwo zostaje zawarte, gdy mężczyzna i kobieta jednocześnie obecni złożą przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego oświadczenia, że wstępują ze sobą w związek małżeński. Oświadczenia powinny być złożone w obecności dwóch pełnoletnich świadków. Zawarcie małżeństwa następuje w urzędzie stanu cywilnego wybranym przez osoby zamierzające wstąpić w związek małżeński. W uzasadnionych przypadkach kierownik urzędu stanu cywilnego może przyjąć oświadczenia o zawarciu związku małżeńskiego poza lokalem urzędu stanu cywilnego.
Małżeństwo przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego nie może być zawarte przed upływem miesiąca od dnia, kiedy osoby, które zamierzają je zawrzeć, złożyły kierownikowi urzędu stanu cywilnego pisemne zapewnienie, że nie wiedzą o istnieniu okoliczności wyłączających zawarcie tego małżeństwa. Jednakże kierownik urzędu stanu cywilnego może zezwolić na zawarcie małżeństwa przed upływem tego terminu, jeżeli przemawiają za tym ważne względy.
2. Zawarcie małżeństwa wyznaniowego (przed duchownym).
Osobom zamierzającym zawrzeć małżeństwo przed duchownym, kierownik urzędu stanu cywilnego właściwy ze względu na miejsce zamieszkania jednej z osób, wydaje zaświadczenie stwierdzające brak przeciwwskazań do zawarcia małżeństwa oraz treść złożonych przed nim oświadczeń w sprawie nazwisk małżonków i ich dzieci. Zaświadczenie to jest ważne do trzech miesięcy od dnia jego wydania. Wydając zaświadczenie kierownik urzędu stanu cywilnego informuje narzeczonych o dalszych czynnościach koniecznych do zawarcia małżeństwa.
Małżeństwo przed duchownym zostaje zawarte, gdy mężczyzna i kobieta zawierający związek małżeński podlegający prawu wewnętrznemu kościoła albo innego związku wyznaniowego w obecności duchownego oświadczą wolę jednoczesnego zawarcia małżeństwa podlegającego prawu polskiemu. Następnie kierownik urzędu stanu cywilnego sporządza akt małżeństwa. Małżeństwo uważa się za zawarte w chwili złożenia oświadczenia w obecności duchownego.
3. Zawarcie małżeństwa przed konsulem.
Mężczyzna i kobieta, będący obywatelami polskimi przebywającymi za granicą, mogą zawrzeć małżeństwo przed konsulem.
Nie jest jednak możliwe zawarcie małżeństwa w takiej formie przez obywatela polskiego z cudzoziemcem.
Jakie dokumenty są konieczne do zawarcia związku małżeńskiego?
- dokument tożsamości;
- odpis skrócony aktu urodzenia;
- dowód ustania lub unieważnienia małżeństwa - jeżeli osoba pozostawała poprzednio w związku małżeńskim – albo dowód nieistnienia małżeństwa – jeżeli postępowanie o ustalenie nieistnienia małżeństwa toczyło się wobec tej osoby.
Nie składa się aktów stanu cywilnego, jeśli zostały one sporządzone w tym samym urzędzie stanu cywilnego;
- pisemne zapewnienie każdej z osób, że nie wiedzą o istnieniu okoliczności uniemożliwiających im zawarcie małżeństwa;
- zezwolenie na zawarcie małżeństwa, jeżeli tego wymagają przepisy kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (dotyczy m.in. osób niepełnoletnich);
- cudzoziemiec zamierzający zawrzeć małżeństwo, oprócz wyżej wymienionych dokumentów, składa również dokument stwierdzający, że zgodnie z prawem kraju, którego jest obywatelem, posiada zdolność prawną do zawarcia małżeństwa. Jeżeli jednak otrzymanie tego dokumentu napotyka trudne do przezwyciężenia przeszkody, sąd w postępowaniu nieprocesowym na wniosek cudzoziemca, może go zwolnić od złożenia tego dokumentu;
- pełnomocnictwo, jeżeli oświadczenie o zawarciu związku małżeńskiego ma zostać złożone przez pełnomocnika.
Kiedy jest sporządzany akt małżeństwa?
Miejsce oraz moment sporządzenia aktu małżeństwa zależy od tego, w jakiej formie został zawarty związek małżeński.
Akt małżeństwa zawarty przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego jest sporządzany niezwłocznie po jego zawarciu. Zobowiązanym do sporządzenia takiego aktu jest kierownik urzędu stanu cywilnego, przed którym zostało złożone oświadczenie o wstąpieniu w związek małżeński.
Podstawą sporządzenia aktu małżeństwa zawartego przed duchownym jest przekazanie przez duchownego - kierownikowi urzędu stanu cywilnego właściwemu ze względu na miejsce zawarcia małżeństwa - zaświadczenia stwierdzającego, że oświadczenia o wstąpieniu w związek małżeński zostały złożone w jego obecności. Zaświadczenie to podpisują: duchowny, małżonkowie i dwaj pełnoletni świadkowie. Zaświadczenie wydane przez duchownego wraz z zaświadczeniem wystawionym przez kierownika urzędu stanu cywilnego stwierdzającym brak przeciwwskazań do zawarcia małżeństwa, duchowny przekazuje do urzędu stanu cywilnego przed upływem pięciu dni od zawarcia małżeństwa. Akt małżeństwa sporządza się niezwłocznie, nie później jednak niż w następnym dniu roboczym, po dniu, w którym do urzędu stanu cywilnego nadeszły te dokumenty.
Jeżeli zawarcie małżeństwa następuje przed polskim konsulem, sporządza on protokół potwierdzający złożenie zgodnych oświadczeń o wstąpieniu w związek małżeński. Taki protokół, podpisany przez małżonków, świadków i konsula, stanowi podstawę do sporządzenia aktu małżeństwa w polskich księgach stanu cywilnego. W tym celu protokół wraz z zapewnieniami osób wstępujących w związek małżeński, że nie wiedzą o istnieniu okoliczności uniemożliwiających im zawarcie małżeństwa oraz oświadczenie o nazwisku (nazwiskach), które będą nosić po jego zawarciu, a także o nazwisku dzieci zrodzonych z tego małżeństwa - konsul przesyła niezwłocznie do Urzędu Stanu Cywilnego m.st. Warszawy. Po sporządzeniu aktu małżeństwa, na wniosek osób zawierających małżeństwo, kierownik urzędu stanu cywilnego wydaje bezpłatnie 3 odpisy skrócone tego aktu.
Biuletyn Informacji Publicznej
Pokaż listę serwisów